ΞΕΣΠΑΣΕ «εμφύλιος» για τη Μάχη (του 1946) στο Λιτόχωρο...

ΛΙΤΟΧΩΡΟ ΠΙΕΡΙΑΣ – Μια απόφαση για αλλαγή ημερομηνίας στο ετήσιο μνημόσυνο προκάλεσε έντονες αντιδράσεις στην τοπική κοινωνία της Πιερίας, α...

ΛΙΤΟΧΩΡΟ ΠΙΕΡΙΑΣ – Μια απόφαση για αλλαγή ημερομηνίας στο ετήσιο μνημόσυνο προκάλεσε έντονες αντιδράσεις στην τοπική κοινωνία της Πιερίας, αναδεικνύοντας εκ νέου τις βαθιές ιστορικές και πολιτικές διαφορές που συνδέονται με τα γεγονότα του 1946.

Η Μάχη του Λιτοχώρου (ή επίθεση στον Σταθμό Χωροφυλακής) έλαβε χώρα τη νύχτα της 30ής προς 31η Μαρτίου 1946, παραμονή των πρώτων μεταπολεμικών εκλογών. Ένοπλη ομάδα επιτέθηκε στον σταθμό, όπου οι υπερασπιστές – εννέα χωροφύλακες, τρεις στρατιώτες και μία καθαρίστρια, η Ευαγγελία «Μπουλιώ» Λαλουμίχου – αρνήθηκαν να παραδοθούν. Το κτίριο πυρπολήθηκε και οι περισσότεροι από τους 13 πεσόντες σκοτώθηκαν μαχόμενοι ή κάηκαν ζωντανοί. Το γεγονός θεωρείται από ορισμένους ως η πρώτη ένοπλη ενέργεια που σηματοδότησε την έναρξη του Εμφυλίου Πολέμου 1946-1949.

Η παράδοση και η φετινή αλλαγήΓια δεκαετίες το ετήσιο μνημόσυνο υπέρ των πεσόντων τελούνταν την τελευταία Κυριακή του Μαρτίου, ημερομηνία που επιλέχθηκε για πρακτικούς λόγους συμμετοχής, κοντά στην ιστορική επέτειο. Φέτος, ο Σύνδεσμος Αποστράτων Σωμάτων Ασφαλείας Πιερίας αρχικά ανακοίνωσε την Κυριακή 29 Μαρτίου 2026, αλλά στη συνέχεια εξέδωσε «ορθή επανάληψη» και μετέφερε την τελετή μία ημέρα νωρίτερα, σήμερα Σάββατο 28 Μαρτίου 2026.

Το μνημόσυνο πραγματοποιήθηκε κανονικά το Σάββατο: ξεκίνησε με Θεία Λειτουργία και επιμνημόσυνη δέηση στον Ιερό Ναό Αγίου Νικολάου Λιτοχώρου, ακολούθησε τρισάγιο και κατάθεση στεφάνων στο Ηρώο Πεσόντων στο Δημοτικό Πάρκο. Η ατμόσφαιρα ήταν σεμνή, με παρουσία συγγενών, αποστράτων και πολιτών. Ο πρόεδρος της Ένωσης Αποστράτων Αστυνομικών Πιερίας, Γ. Γεωργιάδης, αναφέρθηκε "στη θυσία των πεσόντων και στην ανάγκη διατήρησης της ιστορικής μνήμης".

Οι αντιδράσεις

Η μετακίνηση προκάλεσε έντονες επικρίσεις. Ο πρώην βουλευτής Πιερίας Νίκος Κάκκαλος (Λιτοχωρίτης στην καταγωγή) εξέδωσε σκληρή γραπτή δήλωση, χαρακτηρίζοντας την απόφαση «φιάσκο» και «ντροπή». Μεταξύ άλλων ανέφερε: «ΝΤΡΟΠΗ. ΝΤΡΟΠΗ. ΝΤΡΟΠΗ. […] Θα ήθελα να ρωτήσω τους εμπλεκόμενους […] αν η πολιτική ηγεσία είχε ενημερωθεί και εγκρίνει τις σχετικές τους ενέργειες». Ο κ. Κάκκαλος ζήτησε την επαναφορά του μνημοσύνου στην καθιερωμένη ημερομηνία και την αποκατάσταση του μνημείου της Εθνικής Αντίστασης στην αρχική του μορφή.Ο Χρήστος Φωτόπουλος, επίτιμος πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Αστυνομικών Υπαλλήλων και επίτιμος πρόεδρος της Ένωσης Αστυνομικών Πιερίας, κατήγγειλε την αλλαγή ως «ανεπίτρεπτη» και αποτέλεσμα πιέσεων, ώστε να μην συμπέσει με άλλη εκδήλωση την επόμενη ημέρα. Σε συνέντευξή του εξέφρασε αγανάκτηση για την προσβολή στη μνήμη των πεσόντων και τόνισε ότι η παράδοση δεκαετιών δεν πρέπει να διαταραχθεί.

Η εκδήλωση του ΚΚΕ

Για την Κυριακή 29 Μαρτίου 2026, στις 11:00 π.μ., στην πλατεία Εθνικής Αντιστάσεως του Λιτοχώρου, προγραμματίστηκε μεγάλη πολιτική εκδήλωση από την Κεντρική Επιτροπή του ΚΚΕ, με αφορμή τα 80 χρόνια από την ίδρυση του Δημοκρατικού Στρατού Ελλάδας (ΔΣΕ). Ομιλητής είναι ο Γενικός Γραμματέας του ΚΚΕ, Δημήτρης Κουτσούμπας, και θα ακολουθήσει καλλιτεχνικό πρόγραμμα.

Σύμφωνα με πληροφορίες και δημοσιεύματα, η αλλαγή ημερομηνίας του μνημοσύνου έγινε προκειμένου να αποφευχθεί ταυτόχρονη χρήση χώρου ή ενδεχόμενη σύγκρουση μεταξύ των δύο εκδηλώσεων. Ο Δήμος Δίου-Ολύμπου ενέκρινε την εκδήλωση του ΚΚΕ.

Η υπόθεση έχει προκαλέσει ευρύτερη συζήτηση στην Πιερία, με άρθρα σε τοπικά μέσα και αναρτήσεις σε κοινωνικά δίκτυα. Οι απόψεις διίστανται: ορισμένοι βλέπουν την αλλαγή ως πρακτική ανάγκη, ενώ άλλοι ως υποβάθμιση της ιστορικής μνήμης των πεσόντων του 1946.Το Λιτόχωρο, ως τόπος με βαρύ ιστορικό φορτίο από την περίοδο του Εμφυλίου, εξακολουθεί να φέρνει στην επιφάνεια τις διαφορετικές αναγνώσεις του παρελθόντος, ακόμη και 80 χρόνια μετά.