ΤΙ ΑΠΟΚΑΛΥΠΤΕΙ το πασχαλινό μήνυμα του Κ. Μητσοτάκη...

Manos Lambrakis Όσο περισσότερο διαβάζει κανείς τέτοια πασχαλινά πρωθυπουργικά μηνύματα, τόσο καθαρότερα βλέπει το πραγματικό πρόβλημα: όχι ...

Manos Lambrakis
Όσο περισσότερο διαβάζει κανείς τέτοια πασχαλινά πρωθυπουργικά μηνύματα, τόσο καθαρότερα βλέπει το πραγματικό πρόβλημα: όχι απλώς τη ρητορική τους αμηχανία, αλλά την ίδια την αλαζονεία με την οποία η πολιτική εξουσία νομίζει ότι μπορεί να δανείζεται το λεξιλόγιο της Ανάστασης για να ξαναβαφτίζει τον εαυτό της σε φορέα σταθερότητας, προόδου και εθνικής αυτοπεποίθησης.
Το μήνυμα του Κυριάκου Μητσοτάκη για το φετινό Πάσχα, ξεκινά από την κοινόχρηστη φράση ότι «το φως κερδίζει πάντα το σκοτάδι» και πολύ γρήγορα μετατρέπει το αναστάσιμο γεγονός σε υπόμνημα κυβερνητικής κανονικότητας, μιλώντας για «σιγουριά», «διαρκή πρόοδο», «δυναμική οικονομία», «ισχυρή άμυνα» και «συνοχή της κοινωνίας». Εκεί ακριβώς βρίσκεται και η φθορά του κειμένου: η Ανάσταση δεν αντιμετωπίζεται ως το ασύλληπτο ρήγμα που κρίνει και συντρίβει κάθε ιστορική αυταρέσκεια, αλλά ως ένα εορταστικό σκηνικό πάνω στο οποίο η εξουσία στήνει, για μία ακόμη φορά, το γνώριμο αφήγημα της αυτοεπιβεβαίωσής της.
Και αυτό δεν είναι ένα μικρό υφολογικό ατόπημα. Είναι ζήτημα μέτρου, πνευματικής τάξεως και πολιτικής ευπρέπειας. Γιατί υπάρχουν ημέρες κατά τις οποίες η πολιτεία οφείλει να χαμηλώνει τον τόνο της, να περιορίζεται σε μια λιτή ευχή, να γνωρίζει ότι δεν της ανήκουν όλα τα νοήματα και ότι δεν μπορεί κάθε μεγάλη εορτή να μετατρέπεται σε ευκαιρία συμβολικής ιδιοποίησης. Η κρατική εξουσία δεν είναι θεολογικός ερμηνευτής του Πάσχα. Δεν της αναλογεί να μεταποιεί την Ανάσταση σε ψυχολογικό ενθαρρυντικό σύνθημα ούτε να τη συγχωνεύει με το επικοινωνιακό της εγχειρίδιο. Χίλιες φορές, λοιπόν, μια απλή, σεμνή, ανθρώπινη ευχή παρά αυτή η ακατάπαυστη ροπή να ντύνονται με αναστάσιμο φως οι τετριμμένες βεβαιότητες της διακυβέρνησης. Γιατί όταν η πολιτική αρχίζει να μιλά υπερβολικά πολύ για την Ανάσταση, συνήθως δεν την σέβεται. Την χρησιμοποιεί.
Και η χρήση αυτή γίνεται ακόμη πιο προκλητική όταν συμβαίνει μέσα σε ένα κλίμα όπου η κυβέρνηση πιέζεται ήδη από νέα πεδία αμφισβήτησης και δυσπιστίας. Τις τελευταίες ημέρες έχουν δημοσιευθεί καταγγελίες και πολιτικές επιθέσεις γύρω από τον υφυπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης Μακάριο Λαζαρίδη, με δημοσιεύματα και ανακοινώσεις της αντιπολίτευσης να θέτουν ζήτημα ως προς τα τυπικά του προσόντα και την επαγγελματική του διαδρομή, ενώ το θέμα συζητείται δημόσια τουλάχιστον από τις αρχές της προηγούμενης εβδομάδας.
Εδώ λοιπόν καταγράφεται ένα πολιτικό και ηθικό παράδοξο: την ώρα που αιωρούνται τόσο βαριές σκιές και ζητούνται καθαρές απαντήσεις, η κυβερνητική κορυφή εμφανίζεται να μιλά για φως, αισιοδοξία και κοινή πορεία, σαν να μπορεί η αναστάσιμη γλώσσα να λειτουργήσει ως πέπλο επιείκειας πάνω από τη φθορά της εξουσίας. Αυτό είναι που εξοργίζει περισσότερο: όχι μόνο η κοινοτοπία του ύφους, αλλά η υποψία ότι το ιερό επιστρατεύεται για να αποσπά την προσοχή από το επείγον.
Γι’ αυτό και η σωστή στάση σε τέτοιες ημέρες θα ήταν ακριβώς η αντίθετη: λιγότερη κρατική φλυαρία, λιγότερη θεολογική σκηνοθεσία, περισσότερη σιωπή, περισσότερη ευθύτητα, περισσότερη ντροπή μπροστά στα ανοιχτά τραύματα της δημόσιας ζωής. Η Ανάσταση δεν έχει ανάγκη από πρωθυπουργική διαμεσολάβηση. Και η κοινωνία δεν έχει ανάγκη από εξουσίες που, ενώ αδυνατούν να καθαρίσουν το πεδίο των σκανδάλων, των υπονοιών, των διορισμών και των πολιτικών σκιών, εμφανίζονται έπειτα ως ερμηνευτές του φωτός. Σε τέτοιες εορτές, πράγματι, η πολιτεία θα ήταν φρονιμότερο να το βουλώνει, να εύχεται απλά και να εργάζεται σοβαρά. Όλα τα άλλα μοιάζουν όλο και περισσότερο με κάτι βαθιά άκομψο: με μια εξουσία που δεν αρκείται να κυβερνά, αλλά θέλει να οικειοποιείται ακόμη και το μυστήριο που την υπερβαίνει.