Στο 66% ο πληθωρισμός στο Ιράν, εν αναμονή νέων κυρώσεων από τις ΗΠΑ...

Σε μια ασυνήθιστα ευθεία παραδοχή προέβη ο πρόεδρος του Ιράν, Μασούντ Πεζεσκιάν για την έκταση της οικονομικής και κοινωνικής πίεσης που δέχ...

Σε μια ασυνήθιστα ευθεία παραδοχή προέβη ο πρόεδρος του Ιράν, Μασούντ Πεζεσκιάν για την έκταση της οικονομικής και κοινωνικής πίεσης που δέχεται η χώρα, λίγες ώρες πριν από την παρουσίαση ενός νέου πακέτου αμερικανικών κυρώσεων.
Σχεδόν έξι μήνες μετά την έναρξη του πολέμου με τις ΗΠΑ και το Ισραήλ, η Τεχεράνη βρίσκεται αντιμέτωπη με υψηλό πληθωρισμό, υποχώρηση των πετρελαϊκών εξαγωγών, απώλεια θέσεων εργασίας και σοβαρή συρρίκνωση της αγοραστικής δύναμης των πολιτών.
«Γνωρίζω ότι η κοινωνία μας αυτή τη στιγμή αντιμετωπίζει πολλές δυσκολίες. Κάνουμε ό,τι είναι δυνατό για να αποφύγουμε την επιδείνωση της κατάστασης», ανέφερε ο Ιρανός πρόεδρος σε ομιλία του που μεταδόθηκε από την κρατική τηλεόραση.
Ο Πεζεσκιάν υποστήριξε ότι η χώρα βρίσκεται αντιμέτωπη με μια σύγκρουση που ξεπερνά τα όρια των στρατιωτικών επιχειρήσεων και επηρεάζει κάθε πτυχή της οικονομικής και κοινωνικής ζωής.
«Βρισκόμαστε σε ολοκληρωτικό πόλεμο στον οικονομικό, τον στρατιωτικό τομέα, τον τομέα της ασφάλειας. Αυτός (σ.σ. ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ) δηλώνει κατηγορηματικά ότι θα επιβάλει τις πιο συντριπτικές ή τις πιο τρομερές κυρώσεις στο Ιράν», δήλωσε.
Η τοποθέτηση αυτή έρχεται ενώ στο εσωτερικό της ιρανικής ηγεσίας καταγράφονται διαφορετικές προσεγγίσεις για την επόμενη ημέρα. Ο Πεζεσκιάν υπερασπίστηκε το μνημόνιο συνεννόησης που είχε υπογραφεί με τις ΗΠΑ ως την καλύτερη διαθέσιμη οδό εξόδου από την κατάσταση «ούτε πολέμου ούτε ειρήνης». Παράλληλα, τόνισε ότι η παρατεταμένη αβεβαιότητα απομακρύνει τις επενδύσεις, καθώς «το κεφάλαιο και το χρήμα είναι εξαιρετικά ευαίσθητα στον κίνδυνο», τονίζει το Associated Press. Ο Πεζεσκιάν, κατέληξε λέγοντας ότι «ήθελαν να μας κάνουν Βενεζουέλα αλλά αυτό, όχι μόνο δεν συνέβη, αλλά ο κόσμος εξαπλάγη από τη σταθερότητα, την αλληλεγγύη και τη συνοχή που επιδείξαμε». Είπε ακόμα ότι το Ιράν συνεχίζει να εξυπηρετεί τον λαό του «παρά την επιβολή από τον Τραμπ αυτών που αποκαλεί τις σκληρότερες και πιο βάρβαρες κυρώσεις».
Το νέο πακέτο κυρώσεων της Ουάσιγκτον
Οι λεπτομέρειες των νέων αμερικανικών μέτρων αναμένεται να παρουσιαστούν τη Δευτέρα 24 Αυγούστου από τον υπουργό Οικονομικών των ΗΠΑ, Σκοτ Μπέσεντ. Ο ίδιος έχει προαναγγείλει τις «σκληρότερες κυρώσεις στην ιστορία», δηλώνοντας ότι στόχος της Ουάσιγκτον είναι «να προκαλέσουν την κατάρρευση» του ιρανικού καθεστώτος.

Ο Ντόναλντ Τραμπ έχει προειδοποιήσει παράλληλα ότι οικονομικές συνέπειες θα αντιμετωπίσει οποιαδήποτε χώρα προσφέρει «οποιοδήποτε είδος σανίδας σωτηρίας» στην Τεχεράνη. Η αμερικανική στρατηγική φαίνεται επομένως να μην περιορίζεται σε ιρανικές εταιρείες και κρατικούς φορείς, αλλά να επεκτείνεται σε ξένους αγοραστές πετρελαίου, χρηματοπιστωτικά δίκτυα, ναυτιλιακές επιχειρήσεις και μεσάζοντες που διευκολύνουν το εμπόριο του Ιράν.
Ιδιαίτερη πίεση ασκείται στην Κίνα, η οποία, βάσει στοιχείων της εταιρείας αναλύσεων Kpler για το 2025, αγόραζε περισσότερο από το 80% του ιρανικού πετρελαίου που μεταφερόταν διά θαλάσσης.
Το Πεκίνο απορρίπτει τις μονομερείς κυρώσεις και υποστηρίζει ότι η οικονομική πίεση δεν πρόκειται να επιλύσει τη σύγκρουση.
Η ασφυξία στις εξαγωγές πετρελαίου
Ο αμερικανικός αποκλεισμός της ιρανικής ναυτιλίας και των λιμανιών επανήλθε σε ισχύ στις 13 Ιουλίου, μετά την κατάρρευση της συμφωνίας για τερματισμό του πολέμου. Έκτοτε, σύμφωνα με στοιχεία παρακολούθησης πλοίων, δεν έχουν καταγραφεί διελεύσεις υπερδεξαμενόπλοιων με ιρανικό αργό από το Στενό του Ορμούζ, αν και αρκετά πλοία απενεργοποιούν τους αναμεταδότες τους.
Οι εισαγωγές ιρανικού πετρελαίου από την Κίνα υποχώρησαν, σύμφωνα με την Kpler, περίπου στα 534.000 βαρέλια ημερησίως τον Αύγουστο, όταν ο μέσος όρος του 2025 έφθανε τα 1,4 εκατομμύρια βαρέλια. Η μείωση στερεί από την Τεχεράνη το βασικότερο μέσο απόκτησης συναλλάγματος, ενώ οι διαθέσιμες ποσότητες ιρανικού αργού στην Ασία περιορίζονται και οι τιμές τους αυξάνονται.
Πληθωρισμός και πίεση στα νοικοκυριά
Οι επιπτώσεις είναι ήδη έντονες στην καθημερινότητα. Σύμφωνα με στοιχεία του Στατιστικού Κέντρου του Ιράν που επικαλείται το Reuters, ο ετήσιος πληθωρισμός έφθασε το 66% τον Ιούλιο, οι τιμές καταναλωτή ήταν αυξημένες κατά 87,9% σε σύγκριση με έναν χρόνο νωρίτερα και ο πληθωρισμός στα τρόφιμα άγγιξε το 128%.
Όπως λέει το Associated Press, παρότι τα καταστήματα της Τεχεράνης δεν εμφανίζουν γενικευμένες ελλείψεις, πολλά νοικοκυριά αδυνατούν να αγοράσουν βασικά είδη. Οικογένειες περιορίζουν την κατανάλωση κρέατος, φρούτων και άλλων τροφίμων, ενώ εργαζόμενοι αναγκάζονται να αυξήσουν τις ώρες απασχόλησής τους για αποδοχές που έχουν χάσει μεγάλο μέρος της πραγματικής τους αξίας.
Ακόμη και η αύξηση του κατώτατου μισθού κατά περίπου 60% δεν κατόρθωσε να καλύψει τις απώλειες από τον πληθωρισμό και την υποτίμηση του ριάλ. Την ίδια στιγμή, ο πόλεμος έχει προκαλέσει ζημιές σε εργοστάσια, μονάδες ηλεκτροπαραγωγής και δίκτυα μεταφορών, ενώ επιχειρήσεις περιορίζουν τη δραστηριότητά τους ή προχωρούν σε απολύσεις, σύμφωνα με το Reuters.
Προειδοποιήσεις προς τις γειτονικές χώρες
Η απάντηση της Τεχεράνης στις αμερικανικές εξαγγελίες δεν περιορίζεται σε οικονομικό επίπεδο. Ο Μοχσέν Ρεζαΐ, επικεφαλής του Ανώτατου Συμβουλίου Εθνικής Ασφαλείας, προειδοποίησε ότι όσα γειτονικά κράτη συμμετάσχουν στον «οικονομικό πόλεμο» των ΗΠΑ θα θεωρηθούν εχθρικά και ότι το Ιράν θα πλήξει τα συμφέροντά τους.
Ο Ρεζαΐ απείλησε ειδικότερα τις εναλλακτικές οδούς μεταφοράς πετρελαίου από τον Περσικό Κόλπο, γεγονός που εντείνει τους φόβους για νέα αποσταθεροποίηση των ενεργειακών αγορών. Παράλληλα, η Αίγυπτος και το Πακιστάν προσπαθούν να διατηρήσουν ανοικτούς τους διαύλους επικοινωνίας και να επαναφέρουν Τεχεράνη και Ουάσιγκτον στις διαπραγματεύσεις, αναφέρει ακόμα το Associated Press.
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, ο Πεζεσκιάν επιχειρεί να συνδυάσει τη ρητορική αντίστασης με την αναγνώριση ότι χωρίς αποκλιμάκωση δεν μπορεί να υπάρξει οικονομική ανάκαμψη. «Προσπαθούμε με όλη μας την καρδιά να αντιμετωπίσουμε τον πληθωρισμό, τα προβλήματα διαβίωσης, την ανεργία και να διασφαλίσουμε το μέλλον του λαού, ώστε να μπορεί να ζει με αξιοπρέπεια και υπερηφάνεια», κατέληξε.
Ωστόσο, όσο δεν διαφαίνεται ουσιαστική πρόοδος στις συνομιλίες και η Ουάσιγκτον ενισχύει την πίεση προς τους εμπορικούς εταίρους του Ιράν, η οικονομική δοκιμασία για την ιρανική κοινωνία αναμένεται να γίνει ακόμη πιο σκληρή.