Σαν σήμερα 7 Ιουνίου: Το τραγικό τέλος του Καπετάν Άγρα, που έδωσε τη ζωή του για τη Μακεδονία...

Σαν σήμερα το 1907, γράφτηκε ένα από τα πιο δραματικά επεισόδια του Μακεδονικού Αγώνα. Ο Σαράντος Αγαπηνός, γνωστότερος ως Τέλλος Άγρας, αξι...

Σαν σήμερα το 1907, γράφτηκε ένα από τα πιο δραματικά επεισόδια του Μακεδονικού Αγώνα. Ο Σαράντος Αγαπηνός, γνωστότερος ως Τέλλος Άγρας, αξιωματικός του Ελληνικού Στρατού και μακεδονομάχος, συνελήφθη από βουλγαρικό σώμα και απαγχονίστηκε μαζί με τον συνεργάτη του Αντώνιο Μίγγα, στην περιοχή ανάμεσα στο Βλάδοβο και το Τέχοβο, στη σημερινή Πέλλα.
Ο Καπετάν Άγρας είχε μεταβεί στη Μακεδονία το 1906, όταν ο Μακεδονικός Αγώνας βρισκόταν σε πλήρη εξέλιξη. Με μικρό σώμα ανδρών ανέλαβε δράση στη λίμνη των Γιαννιτσών, τον περίφημο «Βάλτο», όπου ελληνικές και βουλγαρικές ένοπλες ομάδες συγκρούονταν για τον έλεγχο της περιοχής.
Η δράση στον Βάλτο και η παγίδα
Η δράση του ήταν σύντομη αλλά έντονη. Συμμετείχε σε επιχειρήσεις κατά των κομιτατζήδων, τραυματίστηκε, αρρώστησε από τις εξαντλητικές συνθήκες και, παρά τις συστάσεις των γιατρών, επέστρεψε στη δράση. Ο Βάλτος ήταν ένα εξαιρετικά δύσβατο πεδίο, με μετακινήσεις σε μονόξυλα, καλύβες μέσα στη λίμνη, ελώδεις πυρετούς και συνεχή κίνδυνο ενέδρας.
Τον Φεβρουάριο του 1907 ο Άγρας πήγε στη Νάουσα για θεραπεία και συντονισμό των ελληνικών σωμάτων. Εκεί επιχείρησε να έρθει σε συνεννόηση με βουλγαρικά σώματα του Βερμίου, πιστεύοντας, σύμφωνα με μεταγενέστερες αφηγήσεις, ότι μια συμφωνία θα μπορούσε να περιορίσει την αιματοχυσία.
Η συνάντηση αποδείχθηκε παγίδα. Στις αρχές Ιουνίου 1907, ο Άγρας πήγε άοπλος να συναντήσει τους Βούλγαρους αρχηγούς Βάννη Ζλατάν και Γκεόργκι Κασάπτσε. Εκεί συνελήφθη μαζί με τους συνοδούς του.
Οι περισσότεροι αφέθηκαν ελεύθεροι, όχι όμως ο ίδιος και ο Αντώνιος Μίγγας, ο οποίος είχε λειτουργήσει ως σύνδεσμος και πληροφοριοδότης των ελληνικών σωμάτων.
Διαπόμπευση και απαγχονισμός
Οι δύο άνδρες διαπομπεύθηκαν δεμένοι στα γύρω χωριά, μέχρι που οδηγήθηκαν εξουθενωμένοι στον κάμπο του Τεχόβου και απαγχονίστηκαν σε μια καρυδιά, στη θέση Μπελογιάσε. Οι κάτοικοι του Βλαδόβου μετέφεραν αργότερα τα σώματά τους στο προαύλιο της εκκλησίας του Αγίου Δημητρίου, όπου και τα ενταφίασαν.
Ο θάνατος του Καπετάν Άγρα, σε ηλικία μόλις 27 ετών, προκάλεσε οργή και συγκίνηση, περνώντας γρήγορα στη συλλογική μνήμη ως σύμβολο αυτοθυσίας.
Η θυσία του σφραγίστηκε και στην τοπωνυμία της περιοχής: το Βλάδοβο μετονομάστηκε σε Άγρας και το Τέχοβο σε Καρυδιά. Παράλληλα, η δράση του ενέπνευσε την Πηνελόπη Δέλτα στο εμβληματικό μυθιστόρημα «Στα Μυστικά του Βάλτου», το οποίο συνέβαλε καθοριστικά στη διαμόρφωση της δημόσιας μνήμης γύρω από τον Μακεδονικό Αγώνα.
Στην κεντρική φωτογραφία: Οι Μακεδονομάχοι καπετάνιοι Κάλας, Τέλλος Άγρας και Νικηφόρος, στα μέσα του 1906