Η ριζοσπαστική πρόταση Τρίτση...

. ...που αγνόησε ο Αν. Παπανδρέου το 1985! . Tου Αιθεροβάμονα . . Όταν τον Ιούνιο 1985 το ΠΑΣΟΚ κέρδισε τις εκλογές ο Ανδρέας Παπανδρέου ...

.

...που αγνόησε ο Αν. Παπανδρέου το 1985!

.

Tου Αιθεροβάμονα
. .

Όταν τον Ιούνιο 1985 το ΠΑΣΟΚ κέρδισε τις εκλογές ο Ανδρέας Παπανδρέου κράτησε για 1 περίπου μήνα την ίδια κυβέρνηση που είχε και πριν τις εκλογές και αυτό γιατί όπως είχε δηλώσει τότε θα έκανε αλλαγές στα υπουργεία και θα μείωνε τον αριθμό τους. Τελικά δεν τα κατάφερε λόγω των πιέσεων που ασκούσαν στελέχη του ΠΑΣΟΚ και υπουργοί, για να κρατήσουν τα υπουργεία-τσιφλίκια τους και τα τιμάρια τους. Ελάχιστες οι αλλαγές, που δεν ήταν δομικές, περιορίστηκαν σε συνενώσεις χαρτοφυλακίων και όχι υπουργείων. Μεταξύ αυτών και η συνένωση του Υπουργείου Χωροταξίας Οικισμού και Περιβάλλοντος και του υπουργείου Δημοσίων Εργων, που στην πραγματικότητα ήταν συνένωση χαρτοφυλακίων, αφού οι υπηρεσίες τους έμειναν χωρίς να συνενωθούν. Είναι χαρακτηριστικό ότι ακόμη και σήμερα υπάρχουν δύο χωριστές διευθύνσεις προσωπικού, δύο διευθύνσεις οικονομικών υπηρεσιών, χωριστές υπηρεσίες διοικητικού, δύο γραφεία τύπου, χωριστοί προϋπολογισμοί καθώς και 3 χωριστές, ανεξάρτητες γενικές γραμματείες.
Είναι μύθος όσοι λένε ότι έχει καταργηθεί το υπουργείο Περιβάλλοντος. Η σωστή φράση είναι ότι είχε υποβαθμιστεί. Ολοι ανεξαιρέτως οι υπουργοί δίνουν προτεραιότητα στα δημόσια έργα και λίγο τους απασχολεί το περιβάλλον που το έχουν αφήσει στα χέρια ενός υφυπουργού χωρίς πολλές αρμοδιότητες αφού τις κρατάνε οι ίδιοι για τον εαυτό τους.
Στο μεσοδιάστημα που ο Ανδρέας Παπανδρέου ετοίμαζε αυτές τις αλλαγές ο Τρίτσης του πρότεινε μία ριζοσπαστική λύση, για λόγους που σήμερα είναι επίκαιροι, αφού και τα δύο μεγάλα κόμματα προωθούν -όπως λένε- την λύση του διαχωρισμού και πάλι του υπουργείου, για να δοθεί μεγάλη έμφαση στο περιβάλλον.
Η ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΙΤΣΗ ουσιαστικά ζητούσε την πλήρη κατάργηση του υπουργείου Δημοσίων Εργων που συγκεντρώνει όλα τα έργα που κάνει το κράτος στη χώρα, με ταυτόχρονη την αναβάθμιση του υπουργείου Περιβάλλοντος.
Η κατάργηση αυτή θα γίνει με μεταβίβαση των αρμοδιοτήτων στα τομεακά υπουργεία, μαζί με την μεταβίβαση και του ανάλογου προσωπικού και φυσικά αποκέντρωση αρμοδιότητων στην περιφέρεια.
Η συγκέντρωση (έγκριση έργων, σύνταξη προδιαγραφών, δημοπράτηση, ανάθεση, παρακολούθηση και πληρωμή )–έγραφε στον Παπανδρέου ο Τρίτσης – έχει δημιουργήσει μια επικίνδυνη εστία διαφθοράς στο υπουργείο αυτό και το έχει μετατρέψει σε υπουργείο εργολάβων.
Περιληπτικά, ο Τρίτσης έλεγε ότι τα νομαρχιακά έργα θα πήγαιναν στις νομαρχίες και τα διανομαρχιακά στις περιφέρειες, ενώ τα διαπεριφερειακά έργα στα αντίστοιχα υπουργεία, με την μετακίνηση ταυτόχρονα και του ανάλογου εξειδικευμένου προσωπικού κλπ .

Ετσι τα συγκοινωνιακά έργα υποδομής οδικά, σιδηροδρομικά, αεροδρόμια κλπ θα πήγαιναν στο υπουργείο Συγκοινωνιών, τα λιμάνια στο υπουργείο Εμπορικής Ναυτιλίας, φράγματα, εκτροπές ποταμών, έργα υποδομής για την διαχείριση των υδάτινων πόρων, λιμνοδεξαμενές, έργα για την γεωργία, κτηνοτροφία, βιολογικοι καθαρισμοί κ.λ.π. στο υπουργείο γεωργίας και σε άλλα υπουργεία. Στο υπουργείο Δημοσίων Εργων θα έμενε αυτό που λέμε σήμερα μεγάλα έργα (μετρό, Σπάτα, Εθνικοί δρόμοι,) τα έργα που σήμερα είναι συγχρηματοδοτούμενα από το ελληνικό δημόσιο, την Ευρωπαϊκή Ενωση καθώς και ιδιώτες και ανήκουν σε δύο συγκρουόμενες γραμματείες. Την Γραμματεία του ΥΠΕΧΩΔΕ για τα συγχρηματοδοτούμενα Εργα και την ειδική γραμματεία του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας αρμόδια για τα έργα ΣΔΙΤ (συνχρηματοδοτούμενα έργα δημόσιου και ιδιωτικού τομέα)
Κάθε υπουργείο θα προχωρούσε τα έργα που ήταν ενταγμένα στον χωροταξικό σχεδιασμό της χώρας, γενικά πολεοδομικά σχέδια καθώς και στα Ρυθμιστικά Σχέδια Αθήνας και Θεσσαλονίκης καθώς και σε ένα πενταετές πρόγραμμα που θα υπήρχαν ιεραρχημένα όλα τα έργα υποδομής, ώστε να ξέρει κάθε υπουργός, ποιες είναι οι προτεραιότητες του για να μην αποφασίζει αυθαίρετα και με παλαιοκομματικά κριτήρια ποια θα γίνουν και βέβαια να μην μπορεί να τα αλλάζει με βάση πολιτικές σκοπιμότητες.
Θα υπήρχε ταυτόχρονη αναβάθμιση του υπουργείου Περιβάλλοντος και Χωροταξίας με την μετατροπή του σε υπουργείο στρατηγικού σχεδιασμού (Αναπτυξιακού, χωροταξικού, περιβαλλοντικού).
Θα ήταν δηλαδή- και αυτό θα πρέπει να γίνει σήμερα – ένα υπουργείο που θα σχεδίαζε την Ελλάδα της επόμενης δεκαετίας, σε συνεργασία με τοπικούς και πανελλήνιας εμβέλειας φορείς και τον σχεδιασμό αυτό θα εφάρμοζαν υποχρεωτικά τα υπουργεία ή οι περιφέρειες σε συνεργασία με την τοπική και νομαρχιακή αυτοδιοίκηση. Και βέβαια θα έπαιρνε και νέες αρμοδιότητες για την προστασία του περιβάλλοντος από άλλα υπουργεία, οι οποίες ακόμη και σήμερα δεν έχουν μεταβιβαστεί!!! λόγω πιέσεων διαφόρων μικρών ή μεγάλων συμφερόντων.
Είναι φανερό ότι η πρόταση αυτή του Τρίτση δεν έγινε δεκτή. Είχε ένα χρόνο νωρίτερα εκδιωχθεί μετά τιμών από το ΥΧΟΠ, αφού είχε γίνει «επικίνδυνος» κυρίως λόγω της απαίτησης του να υπάρχουν σοβαρές μελέτες περιβαλλοντικών επιπτώσεων από τα δημόσια έργα και μάλιστα τα μεγάλα, που δημιουργούσαν σοβαρά προβλήματα στο περιβάλλον και στις πόλεις.
Σήμερα η εφαρμογή αυτής της πρότασης θα ήταν μία ριζοσπαστική κίνηση γιατί θα συνιστούσε ένα αποφασιστικό κτύπημα στην διαπλοκή και την διαφθορά και από αυτή την πλευρά οι ευθύνες του Γιώργου Παπανδρέου και Κώστα Καραμανλή είναι πολύ μεγάλες. Είναι ένα στοίχημα που πρέπει να κερδηθεί και κερδισμένο να βγει το περιβάλλον και η χώρα γενικότερα και γι αυτό χρειάζονται τολμηρές και ριζοσπαστικές αποφάσεις.
ΥΓ: Οι προτάσεις του Τρίτση δεν αφορούσαν τότε μόνο το υπουργείο Περιβάλλοντος, αλλά όλα τα υπουργεία κυρίως στην κατεύθυνση της δημιουργίας επιτελικών και εκτελεστικών υπουργείων που φυσικά περιείχαν και άλλες λεπτομερέστερες ρυθμίσεις.